Blaise Pascal: Na italanoa ni wiriwiri ni roulette

Na dautaro ni fika

O Blaise Pascal a tara e dua na misini ni wiliwili ni se yabaki tinikaciwa, a vakadinadinataka eso na ka ni fika ni ivakarau ni raivotu ni se cauravou, a cakava na cakacaka vakayavu me baleta na vakasosomi kei na lala, ka ena 1654, ena veivola vata kei Pierre de Fermat, a vakaotiotitaka na “leqa ni wasei ni maka”: na sala me wasei vakadodonu kina na lavo ni vakacalaka ni sa tarovi e dua na qito ni vakacalaka. Na nodrau isau, me wasei me vaka na rawa ni yacofikaRawa ni yacoNa rawa ni yaco ni dua na kena macala, mai na 0 ki na 1 se 0% ki na 100%. Dua na naba: 1/37 = 2.70%.Wilika taucoko → ni nona qaqa na dauqito yadua ke a toso tiko ga na qito, e kena itekitekivu na isau e namakifikaIsau e namakiNa kena macala raraba ena vakacalaka yadua ena gauna balavu. −1/37 ni lavo ni vakacalaka ena vakacalaka kece ena wiriwiri ni Iurope.Wilika taucoko →. Na fika kece ni EV ena vanua oqo e mai na veivola oya.

A tiko beka e dua na misini roulette i Blaise Pascal?

Ena maliwa ni 1650 vakacaca, a cakacaka o Pascal ena dua na misini ni lako tawamudu ka tukuni ni a tara e dua na wiriwiri e vakaivakarau vinaka ka wiri dede ka lailai na kena veiqaqi. Na italanoa ni wiriwiri oqo a yaco me rotoriyayaRotorNa tiki ni wiriwiri e wiri ka tiko kina na taga.Wilika taucoko → ni roulette e tukuni tale ena levu na ivola ni itukutuku makawa ia e sega ni volai ena dua na ivolatukutuku taumada. E rawa ni ra a vakayagataka na yacana na liuliu ni kasino ena koro ni wai katakata ena senituri ika-18 me vakaraitaki kina na qito. E sega ni ka e na vakadonuya na Valenivakadidike ena ivakadinadina e tu.

Na rawa ni yaco, ena nona vosa kei na noda

Na veivola ni 1654 e sega ni tukuna na roulette, ni se bera ni tiko. E taroga: e rua na dauqito e gadrevi rau me tolu na maka me rawata e dua na lavo; erau vakacegu ena 2–1; me wasei vakacava na lavo? Na nona isau o Pascal e vakayagataka na ka eda vakatoka nikua na ka e namaki e vakatabakidua kei na veivakamacalataki e lesu tale ena kau ni sala kece e rawa ni tomani kina. A wilika o Huygens na veivola oqo ka ena 1657 a tabaka na imatai ni ivola ni vuli me baleta na ka e namaki. Na vosa “ka e namaki” (expectation) e nona.

Na vakacalaka

Na nona veivakamacalataki rogo duadua o Pascal me baleta na vakacalaka e sega ni baleta na roulette ia na Kalou: na “vakacalaka” ena Pensées e vakaraitaka na vakabauta me dua na vakacalaka e tawa yalani na kena isaumi. E dua na veivakamacalataki ni isau e namaki, ka koya oqo na imatai ni gauna e vakayagataka kina e dua na tamata na ivakavuvuli ni vakatulewa me vakadinadinataka kina e dua na ka. Na dauqito roulette era kacivaka o Pascal me baleta na wiriwiri era kacivaka na Pascal cala; na Pascal e bibi oya ga a vakaraitaka na sala me vakaisautaki kina e dua na vakacalaka.

Na ka veibasai

Se a tara se sega o Pascal na imatai ni wiriwiri ni roulette, na qito e dua na ivakaraitaki vinaka ni nona cakacaka dina: e dua na iyaya mai vua e dua na tamata a vakadinadinataka ni sega ni rawa ni rawati e dua na ka mai na sega (e sega ni rawa na lako tawamudu; e maroroi na ka e namaki), ka vakayagataki me vakaraitaki kina na ka vata oqo vei ira e vica na milioni na dauqito ena veiyabaki.

Taro