Na tamata a vakamamadataka na baqe
E dua na dauveivakaisini, e dua na ivakarau vuni, e dua na macawa veivakurabuitaki, kei na dua na sere ni vale ni sere ka bula vakabalavu cake mai vei ira kece.

O Charles Wells a “vakaotia na lavo ni teveli” ena Monte Carlo e vica vata na gauna ena 1891 ena dua na veitaravi ni vakalougata kei na dua na ivakarau ka sega vakadua ni vakamacalataka. Na sere a vola me baleti koya ena 1892 a vakarogotaka na vosa “breaking the bank”. A yali tale e dua na tiki ni lavo ena vula batabata oya, ka a tiko vakabalavu ena valeniveivesu ena vuku ni veivakaisini.
O cei o koya
O Charles Deville Wells (1841–1922) e dua na dauniveitaratara ka dauveivakaisini vakawasoma, ka a kauta mai na lavo vei ira na dauvakatubu lavo me baleta na veiyaya vou ka sega ni tu dina. Ena Jiulai 1891 a yaco yani ki Monte Carlo kei na £4,000 ni lavo vakaoqo. Ena loma ni lima na siga a vakaotia na lavo ni teveli, oya na lavo vakavodoki ni dua na teveli, e vica vata na gauna, ka biubiu kei na £40,000 vakacaca me vaka na nona tukutuku, e vica na milioni na paudi ena gauna oqo.

Na ka a cakava dina
A tukuna ni tu vua e dua na ivakarau e sega ni cala rawa ka sega vakadua ni tukuna se cava. Ko ira na ivakadinadina era sega ni raica e dua na ivakarau macala ena nona qito, ka sega ni dua na italanoa vakabauti e tukuna e dua na sala; na MartingaleivakarauMartingaleIvakarau vakaicake e vakaruataka na vakacalaka ni oti na druka yadua. Raica na tabana ni Ivakarau me baleta na ka e cakava kei na ka e sega ni cakava.Wilika taucoko → e dau semati vua e nanuma walega. E sega sara ni bibi: na ivakarau kece ena mape ni teveliiyayaMape ni teveliNa mape ni vakacalaka e tabaki ena teveli. E vakatokai tale ga: teveli, felt, cloth.Wilika taucoko → e tautauvata na kena isau e namakifikaIsau e namakiNa kena macala raraba ena vakacalaka yadua ena gauna balavu. −1/37 ni lavo ni vakacalaka ena vakacalaka kece ena wiriwiri ni Iurope.Wilika taucoko →, o koya na ka kece a cakava, na kena macala e dua na veitaravi balavu ni vakalougata. Na rawa ni yacofikaRawa ni yacoNa rawa ni yaco ni dua na kena macala, mai na 0 ki na 1 se 0% ki na 100%. Dua na naba: 1/37 = 2.70%.Wilika taucoko → ni dua na veitaravi ni vakalougata e balavu me vaka na nona e lailai vua e dua na dauqito, ka levu vei ira na udolu era lako ena dua na kasino ena dua na vula ni veisiko. E dua e na yaco me Wells. Sa o Wells.
Na sere
Na sere i Fred Gilbert “The Man Who Broke the Bank at Monte Carlo” (1892), a lagata o Charles Coborn, a rogo sara ena vale ni sere mai Lodoni ka lako yani ki Amerika. Na tamata ena sere e taubale vakadokadoka ena gaunisala levu vakataki koya ga, ka na vosa “broke the bank” e sa kena ibalebale e dua na qaqa veivakurabuitaki mai na gauna oya. Na sere e sega ni tukuna na ikarua ni veisiko.
Na ikarua ni veisiko kei na ka e tarava
A lesu mai o Wells ena gauna ni lutu ni drau ni kau oya ka qaqa tale, qai yali e dua na tiki ni lavo ena dua na veisiko ena vula batabata ni 1891–92. A vakayagataka e levu na lavo ena dua na waqa vakaitaukei talei, na Palais Royale, ena lavo nodra na dauvakatubu lavo; e sega vakadua ni yaco ki Monte Carlo. Ena vakataotioti ni 1892 a tauri koya na ovisa ni Varanise mai Le Havre, ka ena Maji 1893 a solia vua e dua na mataveilewai e Lodoni e walu na yabaki ni cakacaka vakaivesu ena vuku ni veivakaisini. A sereki ena 1899, a soli vua e tolu tale na yabaki ena 1906 ena vuku ni dua tale na veivakaisini, ka ena 1911 vakacaca a qarava e dua na baqe lasu e Paris ka yalataka na 1% ena dua na siga, ka a biuti koya ena valeniveivesu ni Varanise. A mate e Lodoni ena 1922. Na kasino, ka a saumi £40,000 ena 1891 ka rawata e levu cake mai kina ena kena vakarogotaki, a rawata e levu sara mai vua.
Sucu mai Hertfordshire.
Veivakadonui ni veiyaya vou kei na ivakarau ni vakatubu lavo vakaisini.
Monte Carlo: vakaotia na lavo ni teveli e vica vata na gauna; qaqa ≈ £40,000.
Lesu mai; qaqa tale.
Yali tale e dua na tiki. Na sere, 1892. E dua na waqa ka sega vakadua ni soko ki Monaco.
Lewai ena veivakaisini e Lodoni; walu na yabaki.
E dua tale na veivakaisini, tolu tale na yabaki.
Biu ena valeniveivesu e Varanise ena vuku ni veivakaisini vakabaqe.
Mate e Lodoni.
Na vuna e bibi kina na italanoa
Oqo na ivakaraitaki macala duadua ni dua na ivakarau e “cakacaka” ka qai sega. Na ivakarau e sega ni cakava e dua na ka ena rua na gauna; na vakalougata a lako mai ka lako tani, me vaka e tukuna na tabana ni veisaufikaVeisauNa ivakarau ni fuaki ni kena levu ni veiwasewasei ni kena macala ena yasana na isau e namaki. E levu ena Dua na naba, e lailai ena vakacalaka saumi vata.Wilika taucoko → ni na yaco. Na kasino a yali ena dua na macawa ka rawata e dua na italanoa rogo. Na ivakarau kece e volitaki mai na gauna oya e tu e dua na Wells ena nona ivakadinadina, ka na ivakarau kece e tu kina e dua na ikarua ni veisiko ka sega ni tukuna na ivakadinadina.
Taro
E sega ni dua na ivakadinadina ena teveli. Na nona veivakaisini e tu ena vanua tale eso.
E vica na milioni na paudi, ena levu ni ivakarau ni wiliwili.
Na teveli yadua e tu na kena lavo vakavodoki; ni sa oti, a cegu na teveli ka kauti mai e levu tale. Na kasino e sega vakadua ni oti na kena lavo.
Ivakamamarau

Na kasino a yali ena dua na macawa ka volia e dua na senitiuri ni vakarogotaki.
Vuna ni itukutuku
- Quinn, R. The Man Who Broke the Bank at Monte Carlo.
- Old Bailey Proceedings Online. Trial of Charles Wells, March 1893 (t18930306-349).
- Schwartz, D. G. Roll the Bones: The History of Gambling.
- Kavanagh, T. M. Dice, Cards, Wheels: A Different History of French Culture.